News

jul 1, 2017
Categorie: General
Ingezonden door: cor

Cafe de Waal nu ook op Facebook!

 

jun 1, 2017
Categorie: General
Ingezonden door: admin

cafe_deWaal - ##- ##
 

Over Wijn

Anterra: de wereld van herinnering 
Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

Natuurlijk zijn er hele mooie steden in Europa. Natuurlijk zijn er hele mooie steden in Italië. En ja, natuurlijk zijn er hele mooie steden in Toscane, zowel voor wijn als voor cultuur: Sienna met haar kathedraal en de paardenrennen op het Piazza del Campo, Lucca met indrukwekkende stadsmuren, San Gimignano met haar markante torens en natuurlijk de Toscaanse hoofdstad Florence met haar Museo Uffizi’ waar onder andere David van Michelangelo woont. Ja, er staat een toren scheef in Pisa en in Collodi speelt het verhaal van Pinocchio zich af. Overal hebben ze heerlijke pasta…

En er is Verona: dé stad met kathedraal, met paardenrennen, een indrukwekkende stadsmuur met markante torens. David woont er niet, maar Romeo wel! Want het is de stad waar zich het verhaal van Giulietta zich af speelt. En overal hebben ze de aller heerlijkste pasta’s!

Verona heeft ook een arena, dé Arena di Verona. Het stadion waar ooit verwerpelijke activiteiten werden georganiseerd met gladiatoren en wilde dieren. Nu een magisch podium voor muzikale kunst van het hoogste niveau. Opera zonder versterkers, microfoons. Verlichting van honderden kaarsjes en je zitplaats is een opgevouwen jas op een stenen tribune. Maar als de opera begint, wordt het stil. De wereld bestaat niet meer en mensen worden toeschouwer, deelgenoot van een reis waarbij je de taal van de landen die je doorkruist niet hoeft te kennen om toch het verhaal te begrijpen. De wind is gezongen, zoals alles: de zee, de oorlog, de liefde: Opera, zó indrukwekkend!

Als cadeau gaf ik haar kaartjes voor Giuseppe Verdi’s opera ‘Rigoletto’. Wachtend op het begin van de derde akte zong de solist zo breekbaar en helder, in een muisstille arena dan eindelijk…..’ La donna è mobile’…. De wijze waarop zij in mijn hand kneep en haar blik van herkenning, deed me beseffen dat dit dé reden is waarom dit ‘kunst’ heet. Maar je mag het van mij ook vervoering noemen of onuitwisbare prachtige herinnering. De Arena di Verona: de oorsprong van een prachtige herinnering.

Zoals dat een beetje hoort, wachten wij na afloop buiten op een van de terrassen rondom het plein van de Arena tot de Diva naar buiten komt. Iedereen wacht, met een koel glas in de hand, tot opeens… Iedereen gaat staan. We klappen en zoeken met onze ogen het plein af, tot we haar zien. De imposante dame in enorme rode jurk met haar armen vol bloemen, strooit theatraal
handkusjes richting haar publiek. Bravó, Bravó! roepen wij allen terug.

We worden bijgeschonken. Op het etiket van de fles staan de bekende gebouwen van de Toscaanse steden alsof ze één stad vormen. Dat moet dan Verona zijn! Enige maanden later, na wat speurwerk, lukt het mij de producent van de wijn die we die avond in Verona dronken te achterhalen. De wijn komt naar Nederland en met trots voeg ik deze toe aan mijn assortiment. Of de wijn bij anderen net zo’n herinnering laat herbeleven als dat hij dit bij mij doet, weet ik niet. Maar het geeft je een fantastische mogelijkheid om deze zomer, met deze wijn, zelf ook een mooie herinnering te gaan beleven. Saluti, buona estate!

Daar waar de Kalahari vruchtbaar wordt 
Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

Op zoek naar een korte route richting Indië, verkende de Portugese zeevaarder Christopher Columbus het noorden van het Amerikaanse continent. We weten inmiddels aan de hand van de scheepsjournaals, dat de ontdekking van de eilanden voor de Amerikaanse kust, zoals Cuba waar hij als eerste tegenaanvoer, volledig uit de richting was van de geplande route.

Er waren meerdere expedities tegelijk uitgevaren met dezelfde opdracht. En terwijl Columbus aan het verdwalen was, zocht zijn Portugese collega Barthlomias Diaz in 1492 doorgang via Afrika.  Hij probeerde dit continent, wat tussen Europa en Indië ligt, met een korte snellere route te doorkruisen. Vanaf de Atlantische oceaan voer Diaz in de Alexanderbaai, aan de grens van het huidige Nabië, met een klein zeilschip een rivier op. Deze langste rivier van Afrika leidde hem bijna tot aan de oostkust van het Afrikaanse continent maar na 2160 kilometer bevond hij zich aan de bron van de rivier in de Drakenbergen van Lesoto. Omdat hij niet verder kon, zat er niets anders op dan het hele stuk weer terug te varen. Hij stopte bij een zijrivier die hij St. Antonio noemde.

Vijf kostbare reisdagendagen heeft Diaz en zijn bemanning genoten van de verbazingwekkende schoonheid, en weidse uitzichten in dit gebied: het contrast tussen de rode Kalahari zandvlakten, het heldere water van de bulderende Augrabies watervallen en de enorme verscheidenheid aan dieren die niemand ooit eerder had gezien. Er werd zoveel mogelijk genoteerd en nagetekend. Met weemoed nam de bemanning afscheid en varen ze terug de Oceaan op. Later op hun reis in 1500, zouden zij de eerste zijn die de Kaap de Goede Hoop rond zeilden.

Ook de Nederlandse natuurwetenschapper Robert Gordon werd gegrepen door de schoonheid van de natuur aan de oevers van deze bijzondere rivier. Hij hernoemde de rivier in 1779 naar de Prins van Oranje. Gordon maakte hier de eerste afbeeldingen van de Zebra, Nijlpaard en Giraf.

De omgeving rondom de Oranje Rivier is bijzonder vruchtbaar en daarom begon de Duitse Missionaris Christiaan Schröder in 1883 met de irrigatie van landbouwgebieden en bouwde hiervoor het Upinton kanaal. In 1965 werd op deze rijke gronden de Orange River Cellars opgericht en 1968 oogstte men de eerste wijndruiven. Orange River Cellars Wines was een feit. Een bijproduct van dit bedrijf zijn de Sultana druiven. Deze zijn zeer geschikt om te laten drogen als rozijnen.

In 2016 komt de Vlaardinger Frank van den Oever aan bij KnaapWijnen. Hij importeert noten en vruchten, waaronder rozijnen van Orange River Cellars uit Zuid Afrika. Hij biedt aan om ook de wijnen van dit bedrijf naar Nederland te importeren. Ik raak enthousiast omdat ik de wijnen van Orange River Cellars goed ken. Mooie kwaliteit, en de wijnen zijn elegant en puur. Zo wordt dit moois voor iedereen bereikbaar.

De kaart van Café de Waal is uit. Combineert de Orange River Cellars “Ruby Cabernet” bij de entrecote met bearnaise. De wijn heeft een kleine inleiding zodat u weet wat er voor nodig is om de wijn bij u aan tafel te kunnen uitschenken: Proost, op Barthlomias Diaz! Of de Anterra “Pinot Grigio” bij de zalmforel en de vismix.
Fijn dat hij er voor koos de rivier op te varen zodat u uiteindelijk mee kunt genieten van een stukje paradijs op aarde. Rood als het zand van de Kalahari…

 

Wijn is een lust voor het oog
Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

“Van harte gefeliciteerd met je verjaardag!” Onder het genot van drie dikke zoenen kreeg ik een fles wijn in mijn handen gedrukt. Met verwachtingsvolle blik keek zij mij aan: wat zal hij er van vinden…? “Tja, het is natuurlijk moeilijk om voor jou een fles wijn uit te zoeken, dus ik heb hulp gevraagd van de verkoper.” Ik staar naar de fles met klassiek etiket: een afbeelding van het hek van een kasteel met veel krullen en gouden letters. “Het is een “Château”, dus hij zei dat dit goed was!” De titel Bordeaux Superieure doet inderdaad ook vermoeden dat dit een wijn van topklasse zou moeten zijn. Let wel, zou moeten zijn…

Natuurlijk was ik dankbaar voor het cadeau, heb ik heel hartelijk bedankt en was ik gevleid door de moeite die zij had gedaan om voor mij een mooie fles uit te zoeken. Maar die verkoper had ik graag op cursus gehad!

Vroeger was het gebruik van (blad)goud op het etiket alleen weggelegd voor de duurste wijnen. Het was chique om een afbeelding van het kasteel van het domein of het familiewapen van de makers te gebruiken. Tegenwoordig is het echter zo, dat wanneer je dergelijke uitmonstering ziet, het meestal om wijnen uit het goedkopere segment gaat. ‘Dan lijkt het heel wat’: Lidl.

Écht chique is het tegenwoordig ieder jaar een andere kunstenaar te vragen om het etiket te laten ontwerpen. En als je een beetje Hipster bent; dan probeer je een zo lullig mogelijk ontwerp te laten maken door iemand zonder tekenvaardigheid maar met heel veel ‘creativiteit’.
Café de Waal: een eetcafé. Een zaak waar je gewoon een bord vol krijgt. Waar je ook nog saté kan eten of een uitsmijter. Bier aan de bar, wijn waarbij het etiket ondergeschikt is aan de inhoud! Heel goed en een glas vol! Helemaal passend in de tijd van het jaar twee wijnen als broer en zus: Les Cépages Oubliés: de vergeten druivensoorten. Alle ontwikkelingen ten spijt, kiest deze wijnboer er voor om de druiven van zijn oude trouwe stokken nog steeds apart te vergisten. Vol, aards, herfstbos-en-openhaard-aan- wijn. Zowel in rood als wit.

En de tweede keus is net zo origineel: Pinot Grigio uit Verona. Dat wil zeggen; de wijn komt uit de buurt maar op het etiket zag ik de terrastafels van Verona staan. Ik vond het wel zo leuk om het originele Italiaanse etiket te verkopen. De wijn is licht kruidig en bij het eten doet hij een vis tevreden glimlachen op je bord.
Maar kies je voor vlees: lekker wild. Probeer eens Ruby-Cabernet uit Zuid Afrika.  Zwoel, met een aroma van rijp zwart-fruit. Dikke sauzen, donker vlees, robijn rode wijn.

Fijn is het als je een wijn hebt gedronken die de avond compleet maakte. Een glas waar je over napraat. De avond waarvan je nog weet wat je er bij at, toen je de wijn dronk. Dat er specifiek om vraagt: Dát is de inhoud van de fles.

 

Het is blauw,
zit in een glas en
ruikt naar Fristy:
RaRa wat is dat?

Niet rood, wit of rosé, maar een glaasje blauw
alstublieft…

Het is de nieuwste vondst op wijngebied waar producenten mee proberen de consument te verleiden. Deze ‘wijn’ is lichtzoet en heeft 11.5% Alcohol. Navraag bij de producent leert me dat de maker “… de boel in de traditionele wijnwereld eens lekker op wil schudden… - We gaan de ‘Blauwe Revolutie’ beleven! ” Blijkbaar is het inmiddels ook tijd geworden dat bij het aanprijzen van een wijn een slogan hoort. Op het bijbehorende poster en tafelkaartje staat: Je drinkt innovatie. Je drinkt creatie… Op de website: www.blauwe-wijn.nl staat te lezen: ”Je overtreedt de regels en maakt je eigen regels”. Ik weet het niet hoor, noem mij maar ouderwets. Maar volgens mij is deze slogan gejat van ofwel Gogo-Tours ofwel Radio 538. Kom, laten we lekker stout gaan doen. Ja, laten we lekker heel ondeugend blauwe wijn gaan maken! Ja, Ja!

Er is witte wijn: Gemaakt van witte of blauwe druiven die direct na de oogst geperst worden zodat de kleurstof uit de schil niet kan mengen met het witte sap.

Er is rode wijn: Gemaakt van blauwe druiven waarbij de schil mee vergist zodat de kleurstof uit de schil het witte sap rood kleurt. (er zijn maar 5 druivensoorten met rood sap. Verder hebben alle witte of blauwe druiven, wit sap.)

Er is rosé wijn: Gemaakt van blauwe druiven waarbij de schil heel kort mee vergist voor de kleur. Rosé is dus eigenlijk hele lichte rode wijn.

Er is blauwe wijn: Nee! Die is er niet. Er is wel witte wijn van Bodega Perfer uit Spanje. De Bodega noemt zich voor dit product nu sinds kort: Bodega ‘Blue’ Perfer…. Echt waar!! Gemaakt van 85% Chardonnay, 10% Airèn en 5% Garnacha Blanca-druiven. Oeps, de importeur schrijft 100% Charonnay… foei!

Ik heb Grote Smurf gebeld en gevraagd naar het recept: In de natuur komen blauwe kleurstoffen voor: Anthocyanen. Deze kleurstof kan door toevoeging van zuren naar rood verkleuren. Rode kool is blauw als je hem koopt, maar kleurt rood als je hem kookt met zure appels en citroensap. Bij wijn is dat net zo: De blauwe kleur uit de schil verandert naar rood door het zuur van het druivensap.

Er bestaat ook een kunstmatige Anthocyanen-variant onder E-nummer > E163 (zie ook verpakking Fristy). Deze kleurstof wordt toegevoegd aan de wijn. De wijn wordt eerst ontzuurd zodat deze blauw blijft.

Mag dat? Voor blauw ijs of likeurtjes mag het, voor wijn natuurlijk niet. Want “Wijn”, zegt de wet = 100% vergist druivensap zonder toevoegingen. De kleur van wijn mag alleen afkomstig zijn van de eigen schillen. Doe je het toch, dan is het geen wijn meer.

Is het schadelijk? Vermoedelijk niet. Maar met wijn heeft dit niks meer te maken: het is een kunstmatig-met kleurstof uit rode koolblauwgekleurde- alcoholische drank-op basis van witte wijn. Ik proef de innovatie. Ik proef de creatie….

 

De wereld door een rosé bril

Smaak is geheugen. Je kunt alleen dingen proeven als je ze kent. Een mens vult zijn ‘database’ met smaken door de jaren heen. Sommige smaken zijn prettig en voor herhaling vatbaar. Sommige zijn vies en zal je voortaan niet meer eten. Je komt als kind op een punt dat je naar sommige smaken gaat verlangen: ‘mamma mag ik een snoepje’, en sommige smaken wilt vermijden:

‘ik lust geen witlof’. Hoe meer je proeft in je leven, hoe meer je jouw geheugen vult met smaken: aroma’s. Het leuke hiervan is, dat er altijd nog wat blijft te ontdekken. Want als je alles al een keer geproefd zou hebben, dan kan het bijvoorbeeld door de bereiding , toch weer anders smaken. En aroma’s kunnen ook gecombineerd worden, waardoor ze samen weer een hele nieuwe smaak opleveren. Dit proces is eindeloos en daarom houden we zo van eten, allemaal.

In de basis is smaak bedoeld om instinctief te bepalen of iets eetbaar is of niet. Rijpe vruchten zijn zoet: eetbaar. Giftige vruchten zijn bitter: ziek. Zoet wordt ook voor in onze mond waargenomen. En bitter achter in de keel. Dus wanneer we iets bitters eten moeten we er zeker van zijn dat we er niet ziek van worden. Want als je daar achter in je keel pas achter komt, is het
wel laat. Dat leer je van je ouders, net als alle andere dieren. Als je ouders je stimuleren om witlof of olijven te eten, mag je er van uit gaan dat je er niet ziek van wordt. Pas als we wat ouder worden gaan we die smaken pas waarderen. Als kind houden we de smaak het liefst bij zoet.

Om het verhaal ingewikkelder te maken is er nog een heel belangrijke factor die bepaalt of we iets prettig (lekker) of niet prettig (vies) vinden. En dat is emotie. Smaak en emotie worden in hetzelfde deel van onze hersenen verwerkt. Ze hebben dan ook alles met elkaar te maken. Als je een kind een snoepje geeft als beloning, wordt de zoete smaak van het snoepje positief. Maar zo is het in Spanje heel gewoon om je kind een handje olijven te geven op de markt. Het boodschappen doen op de markt wordt een feest, dat beloond wordt met dat handje olijven. Zo wordt de smaak van bittere olijven positief. Maar dit werkt ook omgekeerd: Als je van vakantie terugkomt met een doos van die heerlijke wijn van die dat leuke boertje met dat lieve vrouwtje in dat leuke huisje met die mooie lavendel… En je drinkt het op een regenachtige zondagmiddag op je balkon, dan smaakt het opeens niet zo idyllisch meer.

Maar als er dan dat moment komt waarbij de smaak, door de positieve aroma’s perfect aansluit bij de emotie dan spreken we van genieten. Eigenlijk proberen we puur genot te bereiken door alle factoren zo te combineren dat alles klopt. De emotie van mooi weer: zon en prettige temperatuur. De positieve smaak van een goed gerecht. De prettige aroma’s van een bijpassende wijn. Als die combinatie voor puur genot zorgt, dan verlang je daar naar. Daarom, op veler verzoek, dit jaar weer, gelukkig,… dé rosé die de zomer aankondigt. De zachte smaak die alles mooier doet lijken. Kijk maar door je glas en de wereld ziet er al direct een stuk vriendelijker uit! De zomer is begonnen: een glas Kiwi rosé alstublieft!

Het wrange van Vin  Naturelle

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

(…)Een wijnhandelaar heeft al snel zijn mond vol over kwaliteitswijnen. Steeds vaker wordt als kwaliteit aangevoerd dat de betreffende wijn biologisch, of zelfs biodynamisch is. Dat is puur natuur. Toch is dit lastig te verkopen want het betreft maar een klein deel van de totale wijnproductie. (…)

De wijnhandel werd al eens  eerder in een landelijk dagblad geconfronteerd met een kritische stelling: (…)

De Franse overheid heeft zich in 2008 ten doel gesteld om het gebruik van gifstoffen te halveren. Maar sinds 2008 zijn Franse wijnboeren 5% méér bestrijdingsmiddelen gaan gebruiken! Bestrijdingsmiddelen zijn schadelijk voor de natuur maar ook zeker schadelijk voor de mens. Er zijn zeven gangbare bestrijdingsmiddelen bekend die  kankerverwekkend zijn.

Je vraagt je af: waarom zou men toch wijn maken op deze ouderwetse, schadelijke wijze?

De berichtgeving klopt niet. Er wordt iets gesuggereerd wat een verkeerd beeld geeft.

Let op: Het gebruik van gifstoffen is inmiddels veel meer dan gehalveerd door het bio-bewustzijn van de wijnboeren. (Prima, ook uit eigen belang. Door gebruik van synthetische bestrijdingsmiddelen is de bodem door de jaren heen zo verzwakt dat het een negatieve invloed op de smaak van de wijn veroorzaakte.)

Het gebruik van natuurlijke bestrijdingsmiddelen is enorm toegenomen. Er geldt geen limiet voor bijvoorbeeld het sproeien van gekookte schermbloemen tegen schimmelziekten. En er is een enorm scala aan verschillende methoden en middelen. Het is onschuldig maar de cijfers zien een toename…

Er is een lijst met 72 bestrijdingsmiddelen. Hiervan zijn er aangetoond 7 kankerverwekkend. De boer kan bij de groothandel nog maar 5 synthetische bestrijdingsmiddelen bestellen. Daar zitten de kankerverwekkers niet bij. Net zo min als de zware metalen of de cumulatieve gifstoffen. En alles moet volgens de normering biologisch afbreekbaar zijn…

Europa produceert 139 mln. hl. wijn. 90% van de biologische wijn is afkomstig uit Europa. In Spanje 16% van de totale productie, en Italië en Frankrijk zo’n 10% van het totaal. Dit zijn wel de grootste producenten ter wereld.  Samen goed voor 128 mln. hl. Alle niet-Europese landen te samen produceren ‘maar’ 88 mln. hl.

De nieuwste ontwikkeling zijn ‘Natuurwijnen’. Deze wijnen smaken puur. De boer laat de natuur helemaal zelf het werk doen. Ook in de vergisting. Een beetje terug naar af. De tijd voordat de monniken in Bourgogne begonnen met de gecultiveerde wijnbouw. Het loslaten van deze kennis en kunde heeft wel een keerzijde . De wijnen mislukken ook vaker. Eigenlijk lukt het maar eens in de vijf jaar om een goede wijn te laten ‘ontstaan’. Het proces wordt niet beïnvloed en vaak vergist de wijn niet goed genoeg. De wijnen zijn niet stabiel en ontwikkelen moeizaam. Dat is puur natuur.  

Je vraagt je af: waarom zou men toch wijn maken op deze ouderwetse, ongecontroleerde wijze?

Amerigo ontdekt de Nieuwe Wereld !

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

In een Armeense grot zijn in 2011 de restanten van een oude wijnmakerij gevonden: een wijnpers , wijnbekers en fermentatievaten. Uit een koolstofdatering blijkt dat deze ruim zesduizend jaar oud zijn. De Armeense ontdekking laat zien dat wijn op een centrale plek, op zeer grote schaal kon worden geproduceerd.
Vanuit Armenië, via Turkije en Griekenland, verspreidde de wijnbouw zich langs de Middellandse Zee tot aan Portugal en Marokko. Onder invloed van de Romeinen ontwikkelde zich ook wijnbouw verder landinwaarts in Duitsland en Oostenrijk. De Europese wijnlanden noemt men de ‘Oude Wereld’.

Toen Columbus op 12 oktober 1492 aan land kwam op de Bahama’s , dacht hij Indië te hebben bereikt. Hij noemde de inwoners dus Indianen. Vervolgens noemde hij een tweede eiland Cuba. Hij is er van overtuigd dat dit het door Marco Polo omschreven Japan is. Vervolgens gaat hij ook nog aan land in Haïti, wat hij Hispanolia noemt, en in 1493 bereikt hij de Dominicaanse Republiek en Jamaica. Op de terugweg vaart hij langs het door hem eerder ontdekte eiland Cuba. Bij het zien van de lange kustlijn is hij er weer van overtuigd dat dit het vaste land van Indië moet zijn… In 1498 zet Columbus voor het eerst écht voet aan vaste-Amerikaanse -wal, in het huidige Venezuela.

‘America’ werd uiteindelijk genoemd naar een cartograaf, Amerigo Vespucci. Deze voer in militaire dienst. Hij bracht in 1497 de kustlijn van het vasteland van Amerika in kaart: het huidige Nova Scotia , Boston en New York. In tegenstelling tot Columbus was Vespucci er wel van overtuigd dat hij niet in Azië was, maar in een compleet nieuw continent, een ‘Nieuwe Wereld’ die hij naar zichzelf vernoemde.

Tijdens de kolonisatie van dit continent werd bijna de hele westkust van Noord-Amerika aangeplant met wijngaarden. In de noordelijke staten Washington en Oregon lijkt het klimaat veel op dat in het oude Europa. California is daarentegen veel warmer. De Europese wijnrassen krijgen hier dikke ‘zondoorstoofde’ jammy fruitaroma’s. Het is er zo heet dat de wijnen er ’s avonds geplukt moeten worden. In tankwagens transporteert men de druiven naar een grote productie-installatie. Men koelt de most met moderne apparatuur en vergist de wijn onder ideale omstandigheden. De Amerikaanse ontwikkeling laat zien dat wijn op een centrale plek, op zeer grote schaal kan worden geproduceerd.

Om klassieke wildgerechten nu eens een ‘Nieuwe Wereld’ benadering te geven, worden deze in de Waal op een moderne manier als tartaar van zowel hert als wildzwijn gepresenteerd. De sterke smaak combineert goed met een intense wijn. Dik druivensap van Cabernet Sauvignon met Amerikaanse (Californische) herkomst: Crane Lake.

Overigens produceert Californië 90% van de totale USAmerikaanse wijnproductie. Zelfstandig zou het daarmee het vierde wijnproducerende land ter wereld zijn na Frankrijk, Italië en Spanje! In 1730 werden de eerste wijngaarden aangeplant in Alta, en Napa Californië. Dit is ‘pas’ 285 jaar geleden. Gezien de enorme productie heeft dit gebied zich bijzonder snel ontwikkeld. We drinken in ieder geval aanzienlijk minder wijn uit Armenië…

 

De toekomst is 4 uur hiervandaan.

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

Toen wij Hollanders, na velen eeuwen eindelijk de rest van Europa volgden in culinaire ontwikkeling, maakte bier langzaam plaats voor wijn aan tafel. Natuurlijk gaat zo’n proces geleidelijk en begon de reis bij zoete witte wijnen. Liebfraumilch of Steinkeller zijn ongetwijfeld bekende namen. Duitse wijnen werden er enorm populair mee.

De associatie bij Duitse wijnen is daarom nog vaak zoet. Want veel van deze witte wijnen kwamen uit het Duitse Mosel gebied . In het Moseltal is de temperatuur aanzienlijk hoger dan gemiddeld omdat de rivier als een spiegel het zonlicht weerkaatst naar de leisteen op de oevers, die vervolgens opwarmt als een oven. Door deze omstandigheden maken de druiven veel suikers aan. Na vergisting blijven er ruimschoots suikers over met als resultaat: zoete wijn.

Een ander grootproducent was Rheinhessen. Wereldberoemd om zijn Liebfraumilch. Lekker zoet door toevoeging van suiker! De wijnbouw heeft zich inmiddels verder ontwikkeld in Rheinhessen. De druiven worden verder van de rivier landinwaarts geplant en moeten sterk zijn, bestand tegen veel neerslag en kou.

Zo kunnen ze de lange periode overleven waarin ze uiteindelijk volledig rijp worden. Dit duurt wel twee maanden langer dan in Zuid-Europese landen. Hierdoor ontstaan hele mooie frisse zuren. Riesling stamt af van de oerdruif: ‘Traminer’, (Een kruidige versie kennen we als Gewürztraminer ) net als zijn neef Chardonnay. Neef Riesling ging noordwaarts en Chardonnay zuidwaarts richting warmere gebieden. Beiden passen zij zich geweldig aan naar de bodem waarin zij groeien.

Een Tweede beroemde Duitse druif is de Weisburgunder. (Pinot Blanc) Deze geeft een prettig zacht aroma van wit fruit. In combinatie met de frisse Riesling ontstaat een heel speelse witte wijn. Anders dan anders. Niet aromatisch maar wel een herkenbare bloesemgeur. Geen vette afdronk maar wel vol van smaak. Dit zijn van die ontdekkingen! Wie maakt een blend van Riesling en Pinot Blanc afkomstig uit een koel gebied? Wie maakt er zo’n frisse witte wijn van? Heerlijk om te ontdekken dat de wijnmakers van deze wereld nog lang niet uitgeleerd zijn. Geweldig hoe er toch telkens weer nieuwe ideeën ontstaan!

Het is door deze ontwikkelingen dat de droge Duitse wijnen enorm in opkomst zijn. Veel sommeliers kiezen voor de heldere Duitse wijnen omdat ze betaalbaar en origineel zijn. Het zal slechts een kwestie van tijd zijn of het zal goed merkbaar worden op de wijnkaarten van
restaurants. De Waal loopt voorop en heeft er al één: Nazomeren, op het terras? Von der Leyen Riesling/Pinot Blanc bitte!

Fata Morgana

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

Schrijver Miguel de Cervantes in zijn boek uit 1605: Don Quichot probeerde zijn buurman te strikken, hij vertelde hem zulke mooie verhalen, praatte zo op hem in en beloofde dat hij hem gouveneur zou maken van een eigen eiland. De arme Sancho Panza liet zijn vrouw en kinderen in de steek en trad als schildknaap in dienst bij de Don.

Een eiland omringt door water is dé droom in de fantasiewereld van Don Quijote de La Mancha. Afgeleid van het Arabisch ‘La-Manxa’ , wat droge vlakte betekent. Deze droge wijnstreek bestrijkt een gebied van 30.700 vierkante kilometer! ( Nederland = 41.526 km2) Zinderende zomerzon laat de temperatuur oplopen tot 55’C. De bodem bestaat uit droog zand, witte leem en grind. Het is er kurkdroog. Het land van de Fata Morgana. Op dat ogenblik ontdekten ze dertig of veertig windmolens. Don Quichot zei tegen zijn schildknaap: “Het geluk leidt onze zaken beter dan wij hadden kunnen dromen; je ziet immers, vriend Sancho Panza, hoe daar dertig of nog wel meer kolossale reuzen opdagen die ik van plan ben te bestrijden, en met de buit zullen wij een begin
maken met onze rijkdom.

“Welke reuzen?” Die dingen in de verte zijn geen reuzen maar windmolens zei Sancho Panza. En wat armen lijken zijn de wieken!”“Het is duidelijk,” antwoordde Don Quichot, “dat je geen ervaring hebt met avonturen: dat zijn reuzen; en als je bang bent, moet je maken dat je wegkomt en een gebed zeggen terwijl ik een hevige, ongelijke strijd met hen aanga.” David Tofterup (1975) en zijn broer Jonas (1985) zijn geboren in Esbjerg aan de westkust van Jutland Denemarken. De luchtvochtigheid in deze grote havenstad is 85%. David de Don en Jonas Sancho Panza? Het avontuur trok in ieder geval toen David in 1995 op zijn twintigste begon te reizen naar verschillende wijngebieden in Spanje, Frankrijk, Chili en Amerika. Zijn jongere broer werd geïnspireerd door de verhalen en schreef op school een werkstuk over wat hij als droom in het leven had: wijnmaker!

Vanuit de oorspronkelijke Vikinghaven in het koude Noorden, naar een van de droogste gebieden van het Zuiden. Het is het volgen van een droom en het beleven van het avontuur. Bodega Trenza D.O. La Mancha, is sinds 2004 een feit. Een bijzonder verhaal. De wijn heet Sedosa en betekend: ‘zacht’. Fluweelzacht zijn de, in de koelte van de nacht geoogste, druiven Verdejo en Sauvignon Blanc. Zachte bries door witte vitrage voor de open tuindeur. Zachte rimpeling op het helder blauwe water van het zwembad. Zachte smaak van zomerse dagen. Ogen dicht, windmolens in de verte… perzik, grapefruit, kruisbes, gras en mineralen.

 

 

Onbekend bemind!

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

Op zo’n weg, achter een trekker, bloedheet. Geen zin om de hele dag in de auto te zitten. De eerstvolgende mogelijkheid sla je af. Het weggetje wordt smaller en smaller.
Het asfalt gaat over in steen en stof. Hier moet je geen tegenligger tegen komen. Dat gebeurt ook niet, er is niemand. De weg gaat omhoog en over de top van de heuvel doemt een compleet ander landschap op.  Alles groen, fris. Schaduw van loofbomen, vers gras en strakke groene rijen wijnranken. Golvend in de helling gekamd. Wat een goddelijke plek, per toeval gevonden.

Ook eeuwen na Columbus valt er nog veel te ontdekken. In de wijnwereld zeker. Bijna niemand kent de Fiano druif. Het is de oudste druivensoort van Sicilië. Verder komt hij alleen voor in de regio Campania, op het vaste land van Italië. Overigens ook een kusstreek. Maar Francesco, wiens paradijs ik zo onverwacht ben binnengereden, vertelt mij dat Fiano eigenlijk de oerdruif Appianum is. De legende vertelt dat Bacchus zelf de wijn naar Sicilië bracht om de mensheid op het eiland levensgeluk te geven. Dit klopt heel aardig, want het waren Griekse handelaren (Mycene) die al in de 8e eeuw vóór Christus wijnranken naar Sicilië brachten. Grieken hadden al eeuwen een cultuur waarin wijn centraal stond.

Het is pas sinds de afgelopen twintig jaar dat er iets verandert in de wijnbouw van Sicilië. Natuurlijk is er in de manier van produceren al wel vooruitgang geweest, maar bijvoorbeeld Fiano werd niet verhandeld buiten het eiland. De druif werd eigenlijk alleen gebruikt om de kwaliteit van andere druivensoorten te versterken. Fiano maakt wijn fris. Nu de vraag uit de markt is veranderd van bulkwijnen naar exclusieve, originele druivensoorten krijgt Fiano een nieuwe kans. En na wat rondzoeken zien we dat de druif inmiddels ook is aangeplant in Argentinië en in Australië! Dat zijn feitjes waar je op een verjaardag een kenner mee kan verrassen.

Leuk om deze wijn, deze druif, te introduceren in het voorjaar. Limoenfris en crispy. Dit zou de opvolger van de Sauvignon Blanc uit Nieuw Zeeland kunnen zijn. Nieuw! Sinds 2815 jaar! Dat kun je proeven, bij salades, mosselen, vis, asperges. Kortom Lente; fris groen, schaduw van loofbomen, vers gras en strakke groene …

Beaujolais Primeur is oude wijn.

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

8 oktober 2005 – 5:oo u. De wekker. Het is nog donker. Yves klopt op de deur maar ik ben al wakker. Ik schiet een broek en trui aan. Samen lopen we over de binnenplaats naar de Cave. Het is stil. Château d’Envaux staat alleen in de vallei, omringt door haar wijngaarden. Buiten ruik ik al gist. De enorme eiken deuren zijn zwaar.

In 1542 werd een toegangspoort gebouwd op oude funderingen van de Romeinse vesting Julienás, genoemd naar de Romeinse overheerser Caesar. Samen met het ‘Maison de la Dîme’ (betaalhuis) vormt de poort jarenlang een contrôlepost op de tolroute tussen Lyon en Cluny. In die periodede lokaties van de twee grootste Pauselijke abdijen.

In 1815 wordt de poort en haar gebouwen verstevigd door de Pruisen. Napoleon trekt met zijn leger vanuit het zuiden op. Maar de Pruisen kunnen Napoleon niet stoppen. Hij wordt gesteund door de lokale bevolking van Beaujolais. In juni van dat jaar vindt Napoleon uiteindelijk zijn Waterloo. De Franse monarchie wordt hersteld en het adellijk bezit teruggegeven aan de rechthebbende families. Ook in 1815, wordt de eerste Koning der Nederlanden, Willem I benoemd. Château d’Envaux wordt teruggeven aan de erfgenamen van de derde vrouw van Willem van Oranje: Louise de Coligny. Zo is, enkele generaties later, Yves de Coligny, graaf van Château d’Envaux te Juliénas, Beaujolais. Yves is mijn stagebaas.

 

We lopen de kelder binnen waar we ‘Au Pief’, met de neus, proberen in te schatten hoe de vergisting van de geoogste Beaujolaisdruiven verloopt. Sommige vergistingskuipen borrelen hevig, sommigen zijn te rustig of afgekoeld. We dekken toe of pompen de jus in de kuipen rond. Met onze voeten duwen we de drijvende massa bovenin het vat naar onder voor meer kleur. We meten de temperatuur op verschillende dieptes met een thermometer aan een bezemsteel. Ook tappen we monsters af en proeven. Ik weet zelf niet wat goed of slecht proeft maar probeer Yves te volgen in zijn gelaatsuitdrukking en gemompel. Si Bien! Si Bien! - Pas Bien! - Comme ça – Bien! Wanneer het ruwe gistende drapje in het glas mierzoet en naar bosvruchtenjam smaakt, dan is Yves blij. Wanneer het zurig en lauw smaakt scheldt hij boze Franse woorden. Hij haast zich dan om de jus in het vat rond te pompen en prikt ongeduldig met de thermometer.

Eén vat heeft de bijzondere aandacht. 80hl groot. Dit vat wordt verwarmd zodat de druivenmassa en jus in temperatuur stijgen. Het moderne roestvrijstalen vat is volledig afgesloten zodat de koolstofdioxide welke bij de vergisting vrij komt, niet kan ontsnappen. In dit vat ontstaat in een paar dagen wijn. De eerste wijn van dit oogstjaar. Hoe smaakt de oogst van nog geen 2 weken geleden?Andere wijnen zullen pas na Pasen volgend jaar drinkbaar zijn! Het is een uniek procedé waarbij het erg lastig is om de gistcellen in leven te houden ondanks de hoge temperatuur. Het vereist vakmanschap, ervaring. Hoeveel druiven gaan er in een vat zodat het nog voldoende zuurstof heeft?

Jong met frisse zuren. Aroma’s van rood fruit. Laag in alcohol en niet zo lang houdbaar. Een bijzonder proces uit een bijzonder gebied. In de jaren ’80 en ‘90 zo populair dat het nu altijd  vergeleken wordt met goedkope machinale supermarktvarianten. Ik heb het zelf mogen ervaren en weet hoe bijzonder het is, kan zijn, en zal zijn. Le Beaujolais

 

Nouveau; en Primeur! Een wijn met een hele, hele lange traditie en een klein Nederlands randje. Bedankt, De Coligny!

 

Dit jaar oogsten we kastelen.

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

We naderen weer het seizoen van de oogst!
Een spannende tijd voor de wijnboeren van Europa breekt aan. Voor sommige landen vol verwachting en voor andere gebieden met angst en beven.

Heel veel Nederlanders zijn deze zomer langs een rampgebied getrokken, zonder het zich bewust te zijn: Bourgogne. Reed u over de Route du Soleil van Luxemburg richting het zuiden? Via Lyon op weg naar de Provence of Ardèche? Misschien heeft u de reis na zo’n 800 km onderbroken met een overnachting in Langrès of Beaune, of Chalon sur Saône? Dan zat u er middenin.

Achter de Péage A6/E15 liggen de wijngebieden van onder andere Rully, Meursault, Chassagne-Montrachet en Volnay. Daar is het voorjaar van 2014 slecht begonnen, heel slecht. Hagelbuien hebben er tot 80(!)% van de oogst beschadigd. In het prille stadium van de vruchtzetting in het voorjaar, is de plant heel kwetsbaar. En precies in deze weken van de groei heeft het genadeloos gehageld; als ‘duiveneieren’.  Ik ben er geweest, boeren gesproken, maar hoe mooi en warm het weer in juni en juli ook was, ik heb geen enkele glimlach gezien.

Het is namelijk nu al het vierde jaar op rij dat dit gebeurt. Niet eerder zo heftig als nu, maar toch. Veel families zijn nu definitief door hun reserves heen. Velen hebben het domein en gebouwen in familielijn geërfd. En het bezit van een château is kostbaar. Belastingen, maar vooral het onderhoud. Voorzichtig verkocht men wat grond, bos, weide en toen wijngaarden. Maar nu staan de kastelen zelf te koop.

Er zijn geen Franse kopers te vinden: crisis. De grote domeinen verdwijnen naar Aziatische investeerders die een heel andere kijk op middeleeuwse binnenhuisarchitectuur hebben. Groot verdriet bij de toch al chauvinistische Fransen. Hele dorpen leven rondom zo’n château. Trots is men op de geschiedenis er van.
Ik kon het niet laten en ben eens langzaam langs het raam van de IMMO (makelaar) gelopen. Ik ben zelfs even stil gaan staan: Château de 18e siècle €419.000, Château 16e siècle €370.00. Best veel voor een rijtjeshuis, maar voor een twee-onder-een-kap? Erg weinig voor 1500m2, 7 ha weide, 3 ha bos en 5 bijgebouwen.
Het is door de eeuwen heen wel vaker gebeurd dat oogsten verhageld zijn. Er zijn om meerdere redenen wel slechte oogstjaren geweest. Voor Bourgogne zijn in de jaren 70 maar twee redelijke jaren bekend.

Maar toen kon men de mindere of ronduit slechte oogsten nog wel verkopen. De consument had geen idee van kwaliteit. Maar die tijden zijn voorbij. Nu kost een slechte oogst veel geld.

De Adel heeft haar bezit zien slinken. Oud geld wordt nieuw. Waar bezit werd overgeërfd verdwijnt nu voor veel families haar grootste rijkdom; het cultureel erfgoed. En dat is triest. Ik hoop dat ze het nog één jaar kunnen rekken en dat 2015 een fantastisch wijnjaar wordt!

In de media lezen

Kleur bekennen met een rood hoofd

Door Evert-Jan Bijl Register Vinoloog / Wijnboer

In de media lezen we dat mondiaal de bieromzet daalt en het aantal wijndrinkers groeit. Ook gaat de consument steeds betere wijnen drinken. Dit suggereert dat er meer wijn gedronken wordt maar dat staat er niet. Het groeiend aantal wijndrinkers zorgt niet voor een toename van het geconsumeerde volume wijn. Dit daalde in 2013 met 6%.
Contact met de wijnproducenten leert dat er een enorme toename is van wijnverkoop in de supermarkt. Men ziet door een prijsbewuste consument de vraag naar basiswijnen stijgen. Nu zelfs met gevolg dat er een te kort ontstaat aan bulkwijnen. Hoera! Hoera! Dat betekent dat de bulkwijnen door schaarste duurder zullen worden en dus minder in prijs gaan verschillen dan kwalitatievere soortgenoten. De bulkwijngaarden worden gerooid voor een betere aanplant. Of de bestaande druivenoogst wordt zorgvuldiger behandeld en geschikt bevonden als hogere kwaliteit.

Het wordt wel lastig wijnen kopen zo. Koop je nu voor te veel geld een goedkope fles, of koop je voor weinig een goede? Vraag het de verkoper. Productkennis is in iedere branche belangrijk om de klant goed te begeleiden bij aankoop. Daarom wordt de vakhandel goed ondersteund, ook met de prijs. Aankoop van
wijn in de vakhandel hoeft niet duurder te zijn dan in de supermarkt. Daar worden marktetingbutgetten en spaarsystemen doorberekend. Mijn wijnhandelaar heeft mij nog nooit naar mijn bonuskaart gevraagd.
Hij heeft al wel regelmatig voorkomen dat ik een geweldige maaltijd om zeep hielp door een verkeerde
wijnkeuze. Want de juiste wijn kiezen blijft gewoon moeilijk en dan is serieuze hulp welkom.
Gelukkig helpt het etiket. Voorbeeld van willekeurige flessen uit het schap: Lekker soepele wijn – heerlijk
in combinatie met vis, vlees, of kaas. Pardon? Dat scheelt nog al. Vis én vlees? Kaas? Welke kaas? Harde
Munster, Old Amsterdam of geitenkaas en Brie? Daar heeft de grootverkoper iets op gevonden: kleurtjes!

We spreken dus nu niet meer met elkaar over de voorkeur voor Malbec of Pinot Grigio. Nee, wij vinden paarse wijnen lekker, en ‘s zomers groene! (Hoogvliet: “ … Onze klanten hebben een voorkeur
voor soepele paarse wijnen, en ’s zomers gaat de voorkeur uit naar het frisse groene, en het gele assortiment….”. Zo ook Hallo! van JUMBO: We bespreken Grenache rosé uit Californië USA en op de foto staat de White Zinfandel, jammer! De omschrijving vertelt dat deze Sauvignon uit Chili komt!! Zo jammer wanneer je als verkoper je kleurtjes niet kent…) Gelukkig kunnen we nog wel groente bij naam noemen en weten we welk vlees, van welk dier afkomstig is. Fijn dat op de menukaart kort omschreven wordt wat de samenstelling van het gerecht is en dat er een kerrie of pepersaus bij wordt geserveerd. Dan kun je tenminste zelf kiezen wat je lekker vindt! “mag ik een groene voor, rood hoofd en een blauw toetje. Ik ga er van uit dat de koffie gewoon zwart gedronken wordt

Sol Soul Espagnol,

Inmiddels is het klimaat zo veranderd, dat Nederland een geweldig wijnland begint te worden. Maar niet alleen de temperaturen, ook het economisch klimaat is helaas veranderd. Er verandert momenteel van alles. Zowel temperatuur als economie beginnen nu merkbaar parten te spelen in de ontwikkeling van de
wijnbouw. Een goed voorbeeld is Spanje, ‘Het land van de schroeiende zon!’

Tijdens de hoogtijdagen van de industrialisatie in de wijnbouw, in de zeventiger en tachtiger jaren was er
voor iedere wijnproducent maar één doel: Meer, meer, meer! In het kielzog van Italië werden er met behulp van zoveel mogelijk mechanisatie en irrigatie, productierecords gebroken. Rijp, rot en overrijp verdween in allemaal dezelfde flessen met allemaal dezelfde smaken. De herkomstgebieden van wijn werden herkenbaar door de homogene smaak van de massa producerende, in coöperaties verenigde, wijnboeren met dollartekens in hun ogen. Er werd geen druif meer op het etiket vermeld, er werd een gebied genoemd. Want alle wijnen uit een gebied smaakte herkenbaar hetzelfde. Een bijzondere ontwikkeling als je bedenkt dat bijvoorbeeld een wijngebied als La Mancha van 8 miljoen ha. groot (80.000 km2) en goed voor de helft van de totale wijnproductie van Spanje, compleet hetzelfde smaakt. Best knap eigenlijk.

De kentering kwam. De overkill aan laffe Spaanse wijnen met lage prijzen maakte het voor veel boeren moeilijk om nog wat te verdienen. Met irrigatiesystemen werd water toegevoerd. Dit is in verder geen
enkel land ter wereld toegestaan (lees: streng verboden) maar in Spanje deed men het gewoon. In een poging de productie nog verder op te schroeven en zo nog iets van de kosten te kunnen spreiden over
een nog groter volume wijn.
Het bleek kansloos voor de kwaliteit. Maar men kon niet meer terug. De investeringen waren gedaan en
deze kosten moesten worden terugverdiend. Tot dat nu, door de Economische crisis, niet alleen particulieren of bedrijven, maar complete sectoren en zelfs de natie Spanje plat ligt. Met deze wel heel harde hand, is de irrigatiekraan eindelijk toch dichtgedraaid. De wijnranken op de eens zo populaire dure zuidhellingen, verschrompelen zonder het water in de nog steeds zo hete Spaanse zon.

Al enige jaren koopt een jonge wijnboer noordhellingen in verschillende Spaanse wijngebieden. De
wijngaarden op het noorden zijn niet populair door het beperkt aantal zonuren, en dus goedkoop. Deze
wijnboer let op dat hij alleen percelen koopt langs rivierbeddingen. Niet voor het toevoeren van water maar voor de verkoelende werking er van. Zo ook in de kuststreken waar een zeebries de stilstaande lucht tussen de wijnranken in beweging brengt en hiermee voorkomt dat de temperatuur hoog oploopt. Telmo Rogdriques is zijn naam. Hij heeft tijdens stages in het buitenland geleerd dat wijnen uit koelere gebieden veel eleganter en typischer zijn. Nu wordt zijn stijl omarmd en proeft Spanje sinds tijden hoe haar eigen wijnen kunnen smaken. Dat in de verschillende wijnregio’s ook subregio’s ontstaan. En dat door invloed van de wijnboer, zijn wijn weer anders smaakt dan die van de buurman.

Telmo Rodriques is de voorloper van moderne wijnbouw in Spanje. Tijdens de Tapa’s wordt zijn ‘Basa’ Rueda geschonken. Geniet, en proef eindelijk weer eens Spaanse wijn.

Er zit een banaan in mijn glas!

Door Evert-Jan Bijl

Wijn is gemaakt van 100% vergist druivensap: dus zonder toevoegingen. Hoe kan het dat in een wijnbeschrijving vaak gesproken wordt over bramen, amandel, of zelfs chocolade, boter of banaan in de wijn? Deze geur en smaakstoffen in wijn ontstaan op natuurlijke wijze tijdens het vergistingsproces. Gist maakt van druivensuikers energie en alcohol maar als bijproduct ook esters en vetzuren. Als we deze kunnen ruiken of proeven spreken we van ‘Aromaten’. Vele aroma’s vinden wij lekker, sommige vinden we vies.

 Een appel heeft ook aroma.
Wanneer de chemische verbindingen (esters) in een wijn overeenkomen met die van appel, beschrijven we de smaak naar iets wat we kennen: appel. Alleen een wijn bevat veel esters en is dus complexer dan alleen ‘appel’. Om de smaak goed te omschrijven wordt er een combinatie van bekende aroma’s genoemd: “Geur van vers gras, bloesem en smaak van groene appel, meloen en witte peper “.
Je kunt alleen aroma’s benoemen die je kent. In Franse wijnbeschrijvingen spreekt men graag over ‘Qoing’ (kweepeer). Ik vraag me af hoeveel jij daar ooit van gegeten hebt. Wij kunnen spreken over ‘drop’ maar dat kent een Spanjaard echt niet. Een parfumeur uit Parijs met de naam Jean Lenoir heeft ‘Le Nez du vin’
ontwikkeld. Een universeel alfabet bestaande uit 54 aroma’s, onderverdeeld in 5 hoofdgroepen: Fruit, bloemen, kruiden, dierlijke en gebrande aroma’s. Hiermee kan iedereen een universeel ‘leesbare’ wijnbeschrijving samenstellen.

Primaire aroma’s:
Dit zijn de aroma’s die ontstaan door de druivensoort, de bodem, het klimaat. Wijn van druivensoort Gewurztraminer ruikt overduidelijk hetzelfde als het fruit van lycees. In Cabernet Sauvignon proef je dezelfde aroma’s als in cassis, zwarte bessen. In een koel klimaat maakt de plant minder suikers aan, deze wijnen zijn dus zuurder, frisser, groener. Kalkbodem maakt een wijn ‘mineraal’.

Secundaire aroma’s
Deze aroma’s ontstaan door vergisting. De keuze van de gist, de inweking op de schillen, het gebruik van houten vaten of juist roestvrijstalen tanks. Deze geuren en smaken zijn duidelijk en bepalen de volheid, volume en intentie. Houtgerijpte Chardonnay geeft botersmaak en vanille, leer en amandel aroma’s. Korte
koele vergisting in roestvrijstaal maak de wijn fris en fruitig.

Tertiaire aroma’s
Door invloed van zuurstof (oxidatie) verandert de chemie van de al aanwezige esters. Esters vervliegen waardoor de wijn minder fris wordt. In deze wijnen kunnen we gerijpte smaken herkennen. Geen vers fruit meer maar koffie, chocolade, kaneel en honing.

Het fruitige aroma van Beaujolais Primeur is heel dun. Om deze meer volume te geven maakt men
gebruik van gist wat de esters versterkt die wij herkennen als bananenaroma. Op dit basis bananenaroma springt het rode fruit van de Beaujolais naar boven: met recht, banaan in je glas!

 

Wat je ver haalt is lekker!

Door Evert-Jan Bijl

De eerste gecultiveerde wijnbouw is ontstaan in het Kaukasusgebergte, de grenstreek tussen het huidige
Turkije, Georgië en Armenië. In het Bijbelboek Genesis wordt hier al melding van gemaakt wanneer Noah met de Ark strandt op de berg Ararat. “Noah was een landbouwer, en hij plantte een wijngaard…” Via het Middellandse zeegebied verbreidde deze kennis zich langs Griekenland, Kroatië, Italië, Frankrijk, Spanje tot aan Marokko.

Door de Romeinse overheersing is de kennis van wijnbouw verder landinwaarts naar Duitsland, Zwitserland, Oostenrijk en Roemenië verspreid. Dit noemen we in wijntermen: ‘De Oude Wereld’. Aan het einde van de 19e eeuw, rond 1855 voltrok zich een ramp in de Europese wijnbouw: Phylloxera. Deze ‘druifluis’ tastte alle wijngaarden aan en breidde zich bijzonder snel uit over het continent. Alle wijngaarden gingen kapot. Europese wijnboeren emigreerde naar nieuwe gebieden overzee: De Nieuwe
Wereld. Zo zijn typische Italiaanse druivenrassen als Bonarda en Sangiovese veelal aangeplant in Argentinië.

De typische Franse druivenrassen Chardonnay en Pinot Noir vinden we terug in Noord Amerika en Afrika.
Duitse Riesling en Franse Syrah (Shiraz) is bekend in Australië. En zo verspreidde de wijndruiven zich over de gehele wereld met de huidige verscheidenheid in wijnen als resultaat.

In de jaren ’70 en ’80 van de 20e eeuw zijn veel jonge Europese wijnboeren gaan reizen en deden ervaring en kennis op bij veelal modernere collega’s in de Nieuwe Wereld. Waar de traditionele wijnmakers zweren bij het gebruik van houten vaten, kende men deze traditie in de ‘moderne wijnlanden’ niet. Ook de wetgeving was in landen als Australië een stuk soepeler en gaf ruimte voor nieuwe ontwikkelingen. Betonnen kuipen en RVS vaten werden ontwikkeld voor de wijnbouw. Met als resultaat frisse wijnen vol aroma’s van vers fruit. Deze stijl werd razend populair: Malbec uit Chili vol rijp rood fruit, en stuivende Sauvignon Blanc uit Nieuw Zeeland…

In de Franse Loire ligt de oorsprong van de Sauvignon druif. De witte wordt traditioneel op hout gelagerd zoals bijvoorbeeld Sancerre. Inmiddels nemen de “Kiwi’s” uit Nieuw Zeeland de markt over met hun frisse
stijl wijn van geïmporteerde Sauvignon. Door toepassing van de nieuwe technieken als vergisting op RVS maken de Franse boeren in de Loire inmiddels ook een knisperend frisse wijn, van hun uit oude wijngaarden afkomstige kwaliteitsdruiven. Een bijkomend voordeel naast de hoge kwaliteit van
de druiven is het korte transport naar Nederland. Waar een fles uit Nieuw Zeeland enige weken moet varen is de fles uit de Loire vele malen goedkoper. Sinds 5 jaar vergist men ook de klassieke Cabernet Franc met moderne middelen tot een mooie rosé. Prompt werd deze gekozen tot ‘Rosé van het Jaar’ (2009)! En gebruikt men Chardonnay van oude ranken voor een schitterend vol, maar zacht frisse witte wijn. Een knipoog naar het eiland overzee is de naam: “Kiwi Cuvée”.

Er zijn mooie combinaties mogelijk met deze nieuwe wijnen:

Chardonnay: Crostini’s, Bruchetta’s, stokbrood,Sushi, kazen, en natuurlijk vis.
Sauvignon Blanc: uiensoep, salades, (geiten)kaas!, Ansjovis, Lamsvlees, Kipsaté.
Cabernet Rosé: Gamba’s, Carpaccio, zalm, Surf en Turf, garnalenkroketjes.

De mooiste combinatie met alle drie is toch wel een
zonovergoten, warm terras... Fijne zomer

Previous page: Bieren onder de dop!  Volgende pagina: Dagmenu